Các bạn học sinh thân mến!
Mỗi dịp Tết đến xuân về, lòng người hân hoan nô nức, và có cả những lắng đọng nhớ về nguồn cội, đây là lúc thích hợp để chúng ta lật giở những trang sách, đọc những câu chuyện mang tinh thần truyền thống truyền thống dân tộc. Đó là đọc về các sự tích trong dân gian, về những câu chuyện cổ tích cái thiện luôn chiến thắng cái ác, những câu chuyện bày tỏ lòng nhớ ơn về những nhân vật có công với đất nước, dù là truyền thuyết hay lịch sử. Trong Kho tàng truyện cổ tích Việt Nam có các truyện như: Sự tích cây nêu ngày Tết; Sự tích bánh Chưng bánh Giầy; Sự tích Táo Quân,...
Hôm nay, ngày 26/01/2026 (là ngày 08 tháng chạp âm lịch) - Cô giáo mời các độc giả nhí cùng đọc truyện: Sự tích Táo Quân (Tranh: Họa sĩ Phạm Ngọc Tuấn, tuyển soạn: Phạm Việt, Khổ sách: 18 x 25 cm, Số trang: 76 trang)
Các em thân mến!
Sự tích Táo Quân hay còn gọi là Sự tích ông Công ông Táo là câu chuyện cảm động về tình nghĩa vợ chồng, qua đó giải thích tục lệ cổ truyền của người Việt cúng ông Công, ông Táo vào 23 tháng Chạp hằng năm.
Và cứ đến ngày 23 tháng Chạp, người dân lại háo hức chuẩn bị mâm cỗ cúng tiễn ông Công ông Táo về chầu trời. Đây là một trong những tập tục tốt đẹp mang đậm bản sắc riêng của dân tộc Việt Nam.
Ông Công, ông Táo hay còn gọi chung là Táo Quân trong tín ngưỡng dân gian Việt Nam có nguồn gốc từ ba vị thần Thổ Công, Thổ Địa, Thổ Kỳ. Nhưng sự tích về 3 vị thần này được Việt hóa thành câu chuyện 2 ông 1 bà: thần Đất, thần Nhà, thần Bếp.
Theo truyền thuyết, ngày xưa có hai vợ chồng nhà nọ rất nghèo khổ, chồng tên là Trọng Cao, vợ là Thị Nhi lấy nhau đã lâu mà không có con. Một ngày nọ, chỉ vì chút chuyện nhỏ, Cao đã đánh vợ và đuổi đi. Thị Nhi bỏ nhà, lang thang đến một xứ khác, sau đó gặp Phạm Lang. Hai người phải lòng rồi kết duyên vợ chồng.
Về phần Trọng Cao, sau khi anh nguôi giận thì quá ân hận, day dứt khôn nguôi và đã lên đường để đi tìm vợ. Ngày này qua tháng nọ, tìm mãi, hết gạo, hết tiền, Cao phải làm kẻ ăn xin dọc đường. Cuối cùng, may cho Cao, tình cờ tìm xin ăn đúng nhà của Nhi. Nhận ra chồng cũ, Nhi thương tình mời vào nhà, nấu cháo cho ăn. Đúng lúc đó, Phạm Lang trở về. Nhi sợ chồng nghi oan nên giấu Cao dưới đống rạ sau vườn.
Chẳng may, đêm ấy, Phạm Lang nổi lửa đốt đống rạ để lấy tro bón ruộng. Thấy lửa cháy, Nhi lao mình vào cứu Trọng Cao ra. Thấy Nhi nhảy vào đống lửa, Phạm Lang thương vợ cũng nhảy theo. Cả ba đều chết trong đám lửa cháy đỏ rực. Thượng đế thấy 3 người sống có nghĩa có tình nên thương tình, phong cho làm Vua Bếp hay còn gọi là Định phúc Táo Quân; giao cho Phạm Lang là Thổ Công trông coi việc trong bếp, người chồng cũ là Thổ Địa trông coi việc trong nhà, còn người vợ là Thổ Kỳ trông coi việc chợ búa.
Người Việt từ xa xưa đã ngưỡng mộ lòng chung thủy của Táo Quân nên làm lễ tiễn rất long trọng trong ngày 23 tháng Chạp hàng năm với hy vọng ông Táo sẽ giúp họ "giữ lửa" trong gia đình đầm ấm, hạnh phúc, xua đuổi điều rủi, mang may mắn tới.
Để hiểu rõ hơn nữa chúng ta hãy tìm đọc cuốn truyện “Sự tích Táo Quân” nhé.
Hiện nay, theo truyền thống, người dân sẽ thả cá phóng sinh vào ngày này. Tại nhiều khu vực sông, hồ, các nhóm tình nguyện viên đã tích cực vận động người dân không thả túi nilon xuống hồ để giảm thiểu ô nhiễm môi trường. Chúng ta cùng nhắc nhở mọi người bảo vệ môi trường nhé!